سیّده نفیسه (معروف به نفیسه خاتون)، دختر حسن بن زید بن حسن بن علی بن ابیطالب،[1] در سال 145 هu200d.ق در مکه به دنیا آمد.[2] مادرش ام ولد است.[3] نفیسه نزد پدرش حسن بن زید در مدینه زندگی میکرد.[4] نفیسه خاتون با اسحاق مؤتمن، فرزند امام صادق(ع) ازدواج کرد.[5] شیخ مفید درباره او میگوید: «اسحاق پسر [دیگ...
«یا أَیُّهَا النَّبِیُّ لِمَ تُحَرِّمُ ما أَحَلَّ اللَّهُ لَکَ تَبْتَغیu200f مَرْضاتَ أَزْواجِکَ وَ اللَّهُ غَفُورٌ رَحیمٌ». سوره تحریم با داستانى که بین رسول خدا(ص) و بعضى از همسرانش رخ داده آغاز میشود، که شرح این قضیه را مفسران مختلف نقل کردهu200fاند.[1] خلاصه یکی از نقلها آن است که پیامبر اسلام (...
در روز عاشورا، امام حسین(ع) و افراد بازمانده از یارانش، نماز ظهر خود را به جماعت به صورت نماز خوف[1] ادا کردند.[2]بنابر تحقیق و جستوجو در منابع معتبر، گزارشی درباره اینکه لشکر عمر بن سعد در روز عاشورا نماز ظهرشان را چگونه خواندند نیافتیم، گرچه گزارشی درباره خواندن نماز صبح همان روز وجود دارد.[3]
«شیخ صدوق»؛ یکی از عالمان بزرگ شیعه و نویسنده یکی از کتابهای چهارگانه شیعه (کتب اربعه) یعنی «من لا یحضره الفقیه» است که در بین علمای شیعه جایگاهی بس رفیع دارد.[1] او فرزند یکی از عالمان بزرگ شیعه یعنی «علی بن الحسین ابن بابویه» است. در زندگینامه شیخ صدوق گزارش شده است که ایشان را خداوند به برکت دعای...
«لَا حَوْلَ وَ لَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ الْعَلِیِّ الْعَظِیمِ»؛ یعنی هیچ نیرو و توانى جز از سوى خداوند بلندمرتبه و بزرگ نیستu200f.واژه «حول» در لغت به معنای حرکت و جنبش،[1] و «قوّة» به معنای استطاعت و توانایی است.[2]بنابر این، معنای عبارت فوق این است که: هیچ حرکت و قدرتی در جهان آفرینش جز به مشی...
1. اقتصاد به معنای کارآفرینی و ایجاد ثروت نه تنها مورد نکوهش نبوده، بلکه بدان توصیه شده است. و برخی از امامان(ع) نیز بدین امر اقدام کردهاند و در طول تاریخ عالمانی را میبینیم که با فعالیتهای اقتصادی خود، از قدرت مالی خوبی نیز برخوردار بودند. [1] اما اینکه سیره برخی علما اینگونه نبوده، شاید از باب اهم...
. این روایت تنها در احتجاج طبرسی و مناقب ابن شهرآشوب[1] ذکر شده است، و برای یک واقعه تاریخی، همین مقدار قابل قبول به نظر میرسد: «قَالَ مَرْوَانُu200f بْنُ الْحَکَمِ یَوْماً لِلْحُسَیْنِu200f بْنِ عَلِیٍّ ع لَوْ لَا فَخْرُکُمْ بِفَاطِمَةَ بِمَ کُنْتُمْ تَفْتَخِرُونَ عَلَیْنَا؟ فَوَثَبَ الْحُسَیْنُ عu...
اشتغال انسان به یک حرفه و شغل، امری برون دینی است که مورد اهتمام همه اقوام و ملل بوده و دین اسلام نیز مسلمانان را بر داشتن کار و تلاش، سفارش نموده، تا جایی که کار را به عنوان یک عبادت معرفی میکند.[1]برای شغل، میتوان انواع و تقسیمات مختلفی ارائه نمود که آنچه در این زمینه بیشتر مد نظر دین است، تقسیم ش...
تعطیل کردن موقت برخی کلاسها توسط نهادهای مسئول میتواند حسب مصالح و تحت شرایطی آزاد باشد و اساتید نیز در صورتی که امکان جبرانی وجود داشته و نیز بر خلاف قانون دانشگاه نباشد میتوانند به چنین کاری اقدام نمایند. اما اگر این تعطیلیها خارج از ضوابط و مقررات باشد و باعث خساراتی شود، افراد دخیل در این کار، ض...
شمس الدین محمد بن على بن ملک داد تبریزى[1] از مشایخ صوفیّه و از پیشروانu200f این قوم در قرن ششم و هفتم هجرى است.[2] وی به جهت تأثیر زیادی که در جلال الدین محمد رومى داشت، و به علّت ارادت خاصی که مولوى به وى میورزید «دیوان کبیر» خود را به نام او نامگذاری کرد، بدین سبب شهرتى بسیار در ادب فارسى حاصل نم...
آب قلیلی که با نجاست تماس داشته، اگر عین نجاست در آن نباشد، متنجس اول محسوب میشود.شایان ذکر است، برخی از فقها[1] درباره انتقال نجاست، تعداد واسطه را دخیل در حکم نمیدانند و معتقدند هر زمان که شیءای - با داشتن رطوبت - با متنجسی تماس پیدا کند آن را نجس میکند، هر چند که چندین واسطه خورده باشد.ضمائم:پاسخ...
عبدالرّحمن بن مسلم (یا عثمان) بن یسار بن شذوس بن جودرن از فرزندان بزرگمهر بن بختکان،u200f معروف به «ابومسلم خراسانی» در سال 100ق در اصفهان پاى به عرصه وجود نهاد و در کوفه به سن رشد رسید.[1] او در نوزده سالگى به خدمت ابراهیم امام (فرزند محمد بن علی بن عبدالله بن عباس بن عبدالمطلبu200f) درآمد.[2] وى ک...
عبدالغنی بن اسماعیل بن عبدالغنی، معروف به «نابلسی» عالم دینی، شاعر و اهل ادب، در سال 1050ق، در شهر دمشق به دنیا آمد.[1] هفت سال ابتدای زندگی وی در نزدیکی مسجد جامع اموی دمشق سپری شد، اما بعد از آن به سمت دارالخلافه در قسطنطنیه هجرت کرد.[2] سپس به شهر بغداد رفت، اما دوباره به سوریه بازگشت. او همچنین ...
«عمار بن یاسر بن عامر»، کنیهاش «ابویقظان»، و حلیف (همپیمان) بنی مخزوم بود.[1] نسب عمار به خاندان «عنس بن مالک» از قبایل قحطانی و ساکن یمن میرسد. یاسر پدر عمار در جوانی به مکه آمد و در آنجا اقامت کرد و با ابوحذیفه که از بنی مخزوم بود پیمان بست.[2]درباره زندگینامه و شخصیت عمار بن یاسر به نکاتی اش
امروزه و در دنیای کنونی، زندگی مسلمانان با پیروان دیگر ادیان و فرقهها آمیخته است، حتی در کشورهایی که اکثریت آنان مسلماناند، آنان در کنار پیروان دیگر ادیان زندگی میکنند.در کشورهایی که اکثریت جمعیت با غیر مسلمانان است دستیابی آنان به بیشتر مناصب امری طبیعی است؛ مثلاً در کشورهای اروپایی که اغلب جمع
قرآن کریم میفرماید: «وَ مَنْ یَتَّقِ اللَّهَ یَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجاً»؛[1] و هر کس تقواى الهى پیشه کند، خداوند راه نجاتى براى او فراهم میکند.این آیه نشان میدهد که اگر در هر پیشامدى انسان تقواى خدا را عملی کند و از حدود خدایى تجاوز ننماید بیگمان راه فرج و گشایشی براى او پیش خواهد آمد، که این وعده
از جمله دیدگاههایی که از گذشته دور در مورد اعجاز قرآن بدان پرداخته شد، اعتقاد به «صرفه» در مورد اعجاز قرآن است. [1] شیخ مفید[2] و سید مرتضی و نیز اندیشمندان معتزله[3] «نظریه صرفه» را مطرح کردهاند. این نظریه در قرن چهارم و پنجم، در اوج شهرت و پذیرش بود، ولى در قرون بعدى از اعتبار آن کاسته شد و مورد
قرآن کریم در ارتباط با نافرمانی شیطان از فرمان خداوند مبتنی بر سجده به آدم به نقل از او میگوید: «اکنون که گمراهم ساختى(فَبِما أَغْوَیْتَنی)، من بر سر راه مستقیم تو، در کمین آنان خواهم نشست»[1]. «پروردگارا! چون گمراهم ساختى،(مادّیات را) در زمین برایشان جلوه داده و همگى را گمراه خواهم ساخت».[2]«اغوا»
در اینگونه موارد - در صورت وجود شرایط[1] - وظیفه افراد، امر به معروف و نهی از منکر است، البته امر به معروف، میتواند مصادیق و شیوههای متفاوتی داشته باشد؛ مثلاً چه بسا داشتن رابطه گرم و تذکر محترمانه درباره مسأله نماز، مؤثر افتد و گاهی نیز کاستن رابطه و سنگینی در رفتار و گفتار - به طوری که متوجه شو
این فرد مرتکب معصیت بزرگی شده است که طبق روایات اگر در دادگاه ثابت شود، موجب تعزیر وی میشود.[1] در هر حال باید از این کار توبه واقعی کند و اگر امکان دارد و حیوان در دسترس باشد، باید آن را ذبح کند و گوشتش را بسوزاند. و قیمت حیوان را ضامن بوده که باید به مالک آن (اگر زنده است) و گرنه به وارثین او بر